4. Gevolgen eetstoornis

Eetstoornissen hebben ernstige gevolgen: voedsel is namelijk een belangrijke brandstof voor ons lichaam. Door een tekort aan voedingsstoffen kunnen er allerlei lichamelijke, emotionele en psychische klachten ontstaan. Daarnaast zorgt het obsessief bezig zijn met eten voor concentratieproblemen en kan het leiden tot sociale isolatie. Immers is het niet leuk meer om met anderen te eten als zij ‘verboden voedsel’ eten. Ook kan een deel van de klachten blijvend zijn of zelfs leiden tot de dood, zoals een ernstige verstoring van het hartritme of zeer ernstig ondergewicht. 

Anorexia Nervosa

Lichamelijk gevolgen bij Anorexia Nervosa

De lichamelijke gevolgen van Anorexia Nervosa zijn afhankelijk van de mate van ondergewicht, de snelheid van gewichtsverlies, je geslacht en leeftijd.

  • Wanneer er sprake is van purgerend gedrag (braken en/of laxeren) is er een verhoogd risico op onder meer uitdroging en hartritme stoornissen;
  • Bij kinderen en adolescenten kunnen onomkeerbare afwijkingen optreden, zoals groeivertraging, vertraging of zelfs stoppen van de puberteitsontwikkeling, afnemende piekbotmassa, en een mogelijk effect op het groeiende en zich nog ontwikkelende brein;
  • Soms is er sprake van een lichamelijk ziektebeeld naast de eetstoornis; zo komen eetstoornissen vaker voor bij vrouwen met diabetes mellitus type 1, waarbij de complicaties van dit ziektebeeld toenemen vanwege het onder doseren van insuline.

Acute lichamelijke complicaties Anorexia Nervosa

  • Te laag suikergehalte in het bloed gepaard gaande met hongergevoel, zweten, duizeligheid en hartkloppingen;
  • Hart- en bloedvatenafwijkingen; stoornissen van het maagdarmkanaal;
  • Stoornissen in de vocht-, zuur base en electrolysehuishouding;
  • Niercomplicaties;
  • Sommige lichamelijke complicaties zijn volledig omkeerbaar, andere niet.

Psychologische gevolgen bij Anorexia Nervosa

De eetstoornis grijpt in op het totale psychisch functioneren waarvan je je slechts gedeeltelijk bewust bent. Het denken kan zo ernstig verstoord raken dat de feitelijke realiteit nauwelijks nog wordt waargenomen. Bij sommige mensen kan de inhoud en de manier van denken psychotische kenmerken vertonen. Verder zijn er gevoelens van minderwaardigheid en in toenemende mate een gevoel van angst, somberheid, dwangmatigheid en hopeloosheid.

  • Het lijnen krijgt steeds meer de functie van zelfcontrole wat de zelfwaardering in eerste instantie versterkt;
  • Door het ondergewicht vermindert de concentratie, waardoor je controleverlies en falen ervaart. Dit ondermijnt de zelfwaardering en werkt lijnen weer in de hand. Er ontstaat een vicieuze cirkel;
  • De gedachten en emoties worden steeds meer bepaald door gewicht, figuur en vasten;
  • Het lijnen krijgt in toenemende mate een positieve betekenis.

Sociale gevolgen bij Anorexia Nervosa

  • Door toenemende ondergewicht nemen je sociale activiteiten af;
  • Door ondervoeding neemt je energie af;
  • Je trekt je steeds meer terug en raakt sociaal geïsoleerd;
  • Je hebt minder diepgaande vriendschappen;
  • Relatie met je partner of je familie kunnen onder druk komen te staan;
  • Maaltijden worden niet meer gezamenlijk genuttigd en verjaardagen worden overgeslagen;
  • Er ontstaan ruzies over het (niet) eten;
  • Te veel betrokkenheid van ouders leidt mogelijk tot spanningen binnen het gezin; de overdosis aandacht leidt tot conflicten met zussen of broers;
  • De zorgen van je ouders en leeftijdsgenoten wordt als zeuren beschouwd en er kunnen conflicten ontstaan;
  • Verwaarlozen van activiteiten in je vrije tijd;
  • Behoefte aan seksueel contact neemt af;
  • De kans op onvruchtbaarheid neemt toe;

Boulimia Nervosa

Lichamelijk gevolgen bij Boulimia Nervosa

De lichamelijke gevolgen bij Boulimia Nervosa zijn het gevolg van eetbuien en van het compensatiegedrag. Wanneer dit bestaat uit braken, laxeren of misbruik van andere geneesmiddelen zijn de gevolgen ernstiger.

  • Tijdens eetbuien wordt de activiteit van het zenuwstelsel verhoogd; het gevolg is hevig transpireren, een snelle hartslag en een gevoel van benauwdheid;
  • Braken kan leiden gebitsafwijkingen: cariës, erosies van het tandglazuur, vergroting van speekselklieren of een slokdarm- of maagbreuk;
  • Gebruik van giftige stoffen om het braken op te wekken zoals schoonmaakmiddelen, shampoo, aspirines of paracetamol kunnen leiden tot allerlei complicaties;
  • Het periodiek tot je nemen van zeer grote hoeveelheden voeding kan leiden tot een opgeblazen  gevoel, maag- en buikpijn, en zeldzamer oesofagitis en maag- en duodenumulcera.

Psychologische gevolgen Boulimia Nervosa

  • Eetbuien kunnen op den duur het bewustzijn van de eigen gedragingen, cognities en emoties vertroebelen. Je raakt het zicht op jouw eigen functioneren kwijt;
  • Eetbuien veroorzaken na verloop van tijd negatieve emoties, zoals schaamte, verdriet of eenzaamheid;
  • De zelfwaardering wordt negatief beïnvloed en er kan een labiel zelfbeeld ontstaan, waarbij de gedachtewereld in hoge mate bepaald wordt door zorgen over gewicht en figuur;
  • Geheimhouding van de problematiek leidt tot sociale isolatie wat een negatieve neerslag heeft op het psychisch functioneren;
  • Veel mensen zijn bang in sociale situaties, vooral wanneer deze met het gebruik van voedsel of het tonen van het lichaam te maken hebben.

Sociale gevolgen Boulimia Nervosa

Uit verscheidende studies blijkt dat sociale problemen bij mensen met Boulimia Nervosa veel voorkomen. 

  • Je hebt problemen in interpersoonlijke relaties, met het gezin, op school en met financiën; 
  • Je schaamt je voor eetbuien, houdt de eetstoornis geheim en liegt over eetgedrag;
  • Als de gedragsverandering merkbaar is voor de familie, kan dat leiden tot spanningen en onbegrip in het gezin. Voor jezelf kan dit leiden tot gevoelens van eenzaamheid, isolatie en het vermijden van sociale contacten; 
  • Je schaamt je voor je uiterlijk en durft daardoor geen seksuele contacten aan te gaan.